March 2, 2025
Q. How can I get Oriya in Windows?
A. Windows XP does not have support for Oriya. That has been included in Windows Vista. The opentype font used for Oriya is called Kalinga. Vista has the Oriya locale also. One can have date, time, currency in Oriya. One can also have the files with names typed in Oriya. Windows explorer will properly sort the files as per Oriya sorting order. Shown below are two screenshots -one from Notepad and another from Word 2007.
(೧) ರೈಲು ಪಯಣ...ಗೊರಕೆಯೋ ಗೊರಕೆ...!
ನಾನು ಬೆಂಗಳೂರಿನ ಜಯನಗರದ ಸಣ್ಣ ಐಟಿ ಕಂಪನಿಯಲ್ಲಿ ಉದ್ಯೋಗಿಯಾಗಿದ್ದಾಗ (Technical Writer ಹಾಗೂ System Maintenance Executive ಆಗಿ) ಜುಲೈ ೨೦೦೪ಲ್ಲಿ ನನಗೆ ನನ್ನ ದಾಯಾದಿಯ ಮೂಲಕ ಹೈದರಾಬಾದಿನ ಇನ್ನೊವಾ ಸಲ್ಯೂಷನ್ಸ್ ಲ್ಲಿ ನೌಕರಿ ಸಿಕ್ಕಿತು. ಆ ಕಂಪನಿಯ ಅಧ್ಯಕ್ಷರು ನನ್ನನ್ನು ಮೊಬೈಲ್ ಮೂಲಕ ಸಂಪರಿಕಿಸಿ ಸ್ವಲ್ಪ ಹೊತ್ತು ಮಾತನಾಡಿಸಿ, ಮೂರು ದಿನಗಳ ನಂತರ ನನಗೆ offer letter ಕೊರಿಯರ್ ಮೂಲಕ ಸಿಕ್ಕಿತು. ನಾನು ನನ್ನ ಸಹಿಯನ್ನು ಹಾಕಿ ಮಂಜೂರು ಮಾಡಿದ.
ಈ ಊರಲ್ಲಿ ನ್ಯೂಸ್ ಪೇಪರ್ ಅನ್ನೋದು ಒಂದು ವಿಚಿತ್ರ ವ್ಯವಹಾರ. ಒಂದಷ್ಟು ಪೇಪರ್ಗಳು ಐವತ್ತು ಪೆನ್ನಿಗೋ ಒಂದು ಪೌಂಡಿಗೋ ಮಾರಾಟವಾದರೆ ಮಿಕ್ಕ ಇನ್ನೊಂದಷ್ಟು ಪತ್ರಿಕೆಗಳನ್ನು ನಿಮಗೆ ಫ್ರೀಯಾಗಿ ಕೊಡೋದಕ್ಕೆ ಜನ ಮೈಮೇಲೇ ಬೀಳ್ತಾರೆ. ಮೆಟ್ರೋ, ಸಿಟಿ ಎಎಂ, ಲಂಡನ್ಪೇಪರ್, ಲೈಟ್ - ಇವೆಲ್ಲ ಫ್ರೀ ಜಾತಿಗೆ ಸೇರಿದ, ಟ್ಯಾಬ್ಲಾಯ್ಡ್ ಗಾತ್ರದ ಪೇಪರ್ಗಳು (ದುಡ್ಡು ಕೊಟ್ಟು ಕೊಳ್ಳುವ ಪತ್ರಿಕೆಗಳಲ್ಲೂ ಬಹಳಷ್ಟು ಇದೇ ಸೈಜಿನಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟವಾಗುವುದು ವಿಶೇಷ). ಐವತ್ತರಿಂದ ಅರುವತ್ತು ಪೇಜು - ದಿನಾ ಬೆಳಿಗ್ಗೆ, ಸಂಜೆ.
ಅವನಿಗೆ ಬ್ರಿಟಿಶರೆಂದರೆ ಪಂಚಪ್ರಾಣ. ಆಂಗ್ಲೋ ಸ್ಯಾಕ್ಸನ್ ಜನಾಂಗವೇ ವಿಶ್ವದಲ್ಲೆಲ್ಲ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಎಂದು ಆತ ಭಾವಿಸಿದ್ದ. ಹಿಟ್ಲರನಿಗಿಂತ ಮೊದಲೇ ಆತ ಜರ್ಮನರನ್ನೂ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಜನಾಂಗವೆಂದು ಹೊಗಳಿದ್ದ. ಇಡೀ ವಿಶ್ವವೇ ಬ್ರಿಟಿಶರ ಅಡಿಯಾಳಾಗಬೇಕೆಂದು ಬಯಸಿ ಒಂದು ರಹಸ್ಯ ಸಮಾಜವನ್ನೇ ಸೃಷ್ಟಿಸಬೇಕು ಎಂದು ನಿರ್ಧರಿಸಿ ಅದಕ್ಕೆಂದೇ ತನ್ನ ಉಯಿಲಿನಲ್ಲಿ ಭಾರೀ ಪ್ರಮಾಣದ ಹಣವನ್ನು ತೆಗೆದಿರಿಸಿದ್ದ.
A journey of thousand miles starts with a single step –so says a proverb. Usage of Kannada on computers, like all other Indian languages, started with printing and publishing, popularly known as Desktop Top Publishing (DTP). The biggest challenge on those days was to display and print the characters of our languages.
It was our own Kannadiga, K P Rao, who for the first time started designing fonts for Indian languages, including Kannada. He also created an inputting mechanism for feeding Indic characters into computers. Indian languages are highly scientific in nature. K P Rao utilized this fact and devised the first phonetic keyboard driver for Indian languages. Later on he released a free software for Kannada called Sediyapu.
Then came so many DTP packages for Indian languages. All these were nothing but collection of fonts and keyboard drivers. Every vendor used his own proprietary encoding scheme leading to a sort of chaos. Files created using a particular vendor’s font was not readable using another vendor’s font. There was lack of standardization.
Govt of Karnataka (GoK) took the initiative in standardizing Kannada on computers. It constituted a committee. As per the recommendations of the committee it notified the standard font for Kannada and a keyboard layout (2001). This layout is nothing but slightly modified layout of K P Rao. GoK also released a free software by name Nudi adhering to the standards.
Kannada is not far behind in entering the information super highway (Internet). Vishva Kannada (www.vishvakannada.com) is the first ever web-site as well as online magazine in Kannada. Those days people who put up Indic web-sites were giving fonts for download whish has to be installed in the PCs to browse the web-sites. Then came the dynamic font technology wherein the font stays on the server and there is no need to download and install the font. Vishva Kannada is the first Indian language web-site to use dynamic fonts (1998).
In the area of education and using IT, Kannada has made a mark. GoK’s Mahiti Sindhu program and Azim Premji Foundation’s computer aided educations are good examples here. Teaching the programming logic in Kannada and thereby developing programming skills is another important aspect which can be implemented by using Kannada version of LOGO program which is available at vishvakannada.com/KannadaLogo. This is first ever Indian language version of world famous programming language for children –LOGO. Kannada Logo has been blessed with Manthan Award.
It was very cumbersome and next to impossible to create applications in Kannada like salary bill generation using the font and keyboard driver technology. The operating systems do not understand these fonts. This problem is now vanished with the advent of global standard called Unicode. Unicode removes the need for a font standard. Since the operating systems can now understand the data as Kannada, it is possible to sort as per Kannada sorting order and create database applications. These are made possible by the availability of Kannada Unicode enabled OS (Windows XP), Office suite, database and development tool (VS.NET) by Microsoft. The famous Bhumi software of GoK, Ration card application created by Comat Technologies for GoK are some pioneering examples of Kannada applications.
ನಮ್ಮಲ್ಲಿ ಅನೇಕರು ಈ ಹೆಸರನ್ನು ಕೇಳಿರಬಹುದು. ಅದರ ಬಗೆಗೆ ಚಿಂತಿಸುವ ಅಥವಾ ತಿಳಿದುಕೊಳ್ಳುವ ವ್ಯವಧಾನ, ಅವಕಾಶ ಕಾರಣಾಂತರಗಳಿಂದ ಒದಗಿ ಬರದೇ ಇರಬಹುದು. ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಕೃಷ್ಣ ಅವಧಾನಿ ನರಸಿಂಹ ಅವಧಾನಿ ಎಂಬ ಹೆಸರೋ ಅಥವಾ ಪೂಜಾ ಕಾರ್ಯಕ್ಕೆ, ಜ್ಯೋತಿಷ್ಯಕ್ಕೆ, ಪೌರೋಹಿತ್ಯಕ್ಕೆ ಅವಧಾನಿಗಳನ್ನು `ಕಾಣುವ' ಪರಿಪಾಠವೂ ಇರಬಹುದು. ಇನ್ನೂ ಆಶ್ಚರ್ಯದ ಸಂಗತಿಯೆಂದರೆ ಅದೇ ಹೆಸರಿನವರಿಗೆ ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಅದರ ಅರ್ಥ ತಿಳಿಯದೆ ಇರುವುದು. ಏನೋ ಶತಪಾಠಿ, ತ್ರಿವೇದಿಯಂತೆ ನಂದೂ ಒಂದು ಹೆಸರಿರಬಹುದು ಎಂಬ ಧೋರಣೆ ಅಷ್ಟೇ.
ವಿದ್ಯೆಗೆ ಅಧಿದೇವತೆ ವಿನಾಯಕ. ಅದೇ ನಾಮಧೇಯದ, ವಿನಾಯಕನ ಸಂಪೂರ್ಣ ಕೃಪಾಶೀರ್ವಾದಗಳನ್ನು ಪಡೆದಿರುವ ಡಾ| ಆರ್. ಗಣೇಶ್ ಅವಧಾನ ಕಲೆಯಲ್ಲಿ ದೇಶದಲ್ಲೇ ದೊಡ್ಡ ಹೆಸರು. ಕಿರಿವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲೇ ಹಿರಿಯ ಸಾಧನೆ ಮಾಡಿರುವ ಇವರ ಪ್ರತಿಭೆ ಅನೇಕ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಔನ್ನತ್ಯಕ್ಕೇರಿದೆ.
